باستاۋ – وڭاي, اياقتاۋ – قيىن

823
0
بولىسۋ:

وسىدان بىر اپتا بۇرىن «ەلوردامىزدا جەرۇستى مەتروسىنىڭ قۇرىلىسى توقتايتىن بولدى» دەگەن حاباردى ەستىدىك. قالا اكىمدىگى قارجى تاپشىلىعىنىڭ سەبەبىنە بايلانىستى دەدى. ون جىلدان بەرى قانشا رەت جوبالانىپ, قۇرىلىسى ماندىماي تۇرعان وسى نىسان باستالعالى تورت بىردەي اكىم اۋىستى. ۇكىمەت وتىرىسىندا «LRT قۇرىلىسى قايتا جالعاسادى» دەگەن جاڭالىق قۇلاققا جاعىمدى ەستىلدى.

اۋەجاي مەن «نۇرلى جول» ۆوك­زا­لىنىڭ اراسىن جالعايتىن 22 شاقىرىمدىق جەڭىل رەلستى جول بەلگىلەنگەن مەرزىم بويىنشا بيىل بىتۋى تيىس بولاتىن. بىراق قا­زىرگى تاڭدا بەتون قاڭقالار قالا كوركىن كەتىرىپ تۇر. باستالعان قۇرى­لىس قارجى تاپشىلىعىنان توقتاپ قالعان. نەگىزى قۇنى 2 ميل­ليارد دوللارعا جۋىق جوبانىڭ 80 پايىزىن قىتاي دامۋ بانكى, قالعان 20 پايىزى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قارجىلاندىرىلۋى كەرەك.
ۇكىمەت باسشىسىنىڭ بىرىنشى ورىنباسارى – قارجى مينيسترى اليحان سمايىلوۆ ەلوردادا جەڭىل رەلستى كولىك قۇرىلىسى بويىن­­شا جوبا جالعاسىن تابادى, – دەپ مالىمدەدى. «بۇل ينۆەستي­تسييالىق جوبا جۇزەگە اسىرىلادى. قازىرگى تاڭدا قىتايدىڭ مەملە­كەتتىك دامۋ بانكىمەن كەلىسسوزدەر جۇرگىزىلىپ جاتىر. بۇل زايمدى قايتا قارجىلاندىرۋ تۋرالى كە­لىسەتىن سەكىلدىمىز, ياعني وسى جوبا­نى قارجىلاندىرۋعا قاتىستى ەل ىشىندە قارجى كوزى قاراستىرىلا­تىن بولادى» دەدى ول.
سوندا قالا اكىمدىگى بىر بولەك, ۇكىمەت بىر بولەك جۇمىس ىستەي مە? بىرى «توقتايدى» دەسە, بىرى «جالعا­سادى» دەيدى. ەل ومىرىندەگى وزەكتى جوبالار ۇكىمەت دەڭگەيىندە پى­سىق­تالىپ, ەسەپ-قيسابى باستان-اياق تۇگەل جاسالىپ, جۇمىستى الاڭسىز اتقارۋ جۇيەسىن بەلگىلەۋ قيىن بولعانى ما?
وسىنداي كەرەعارلىق زەينەت­اقى قورى توڭىرەگىندە دە ورىن الىپ وتىر. بىرىڭعاي جيناق­تاۋشى زەينەتاقى قورىنداعى قارجى پالەنباي تريلليون تەڭ­گەگە جەتتى دەيمىز. 10 ميلليوننان استام قازاقستان ازاماتتارىنىڭ جەكە سالىمدارى كىم كورىنگەننىڭ قانجىعاسىنا بايلاندى. قورداعى قوماقتى قارجى يننوۆاتسييالىق جوبالارعا جۇمسالادى دەدى. ەل سوعان سەندى.
قازاقستاندىقتاردىڭ بىرىڭ­عاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قو­رىنداعى قاراجاتى تيىمدى جۇم­ساۋدىڭ تەتىگى تابىلماي-اق قويدى. «قورداعى قارجىنى ينۆەستي­تسييالىق سالىمعا سالامىز, ونىڭ تيىمدىلىگى كوپ كۇتتىرمەيدى» دەگەن سوزدەرگە تالاي ادام تەرىس اينالىپ كەتتى. زەينەتاقى جيناق­تارى بولسىن, مەملەكەتتىك بيۋد­جەت نەمەسە ۇلتتىق قور قاراجاتى ينۆەستيتسييالانىپ, اردايىم اي­نالىمدا بولۋى تيىس. بۇل تۇسىنىكتى. قۇر قوردا جاتقان اقشا پايدا اكەلمەيدى.
يندۋستريالدى-يننوۆا­تسييا­لىق دامۋ باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋعا تەك ۇلتتىق قور مەن بيۋد­جەتتىڭ, دامۋ بانكىنىڭ قاراجاتى, سونداي-اق زەينەتاقى قورىنىڭ قارجىسى دا جۇمسالادى دەپ كەلدىك.
ەندى سول زەينەتاقى قورى تۋ­رالى قازاقستاننىڭ دامۋ بانكى باسقارما توراعاسى بولات جامىشەۆ مىناداي پىكىر بىلدىردى. «مەنىڭ ويىمشا, بىرىڭعاي جي­ناق­تاۋشى زەينەتاقى قورىن قۇرۋ قاتەلىك بولدى. كەتەر قاتەلىك كەتتى, ەندى ونىڭ ارتىقشىلىعىن تيىمدى پايدالانۋ كەرەك. بۇل ۇشىن باسقارۋدى قاداعالاۋشى ورگانعا ەمەس, بجزق-نىڭ وزىنە بەرۋ كەرەك», – دەدى جامىشەۆ.
سوندا نە بولدى وزى?!.

نۇرتورە جۇسىپ

بولىسۋ: