اقىرزامان بولعانشا, امان ساقتا, قازاقتىڭ ازاتتىعىن, عاجاپ كۇنىن!

1636
0
بولىسۋ:

2017 جىل شىمىلدىعىن جابار تۇستا, اقباس الاتاۋدىڭ ەتەگىندە جىر دوداسى وتكەن ەدى. «تاۋەلسىزدىككە تارتۋ» جاساعان اقىنداردىڭ بۇل بايگەسى قورىتىندى ىسپەتتەس سوز سايىسى بولاتىن. جىل ون ەكى اي ار وبلىس تورىندە بيىك ونەر كورسەتكەن ايتىس مەرگەندەرى جيىلعان بۇل دوداعا 18 اقىن قاتىستى.  باس-اياعى توعىز جۇپ ايتىستىڭ العاشقى كۇنى سوز سايىستىرسا, بايگەنىڭ ەكىنشى كۇنى كىل «سەن تۇر, مەن اتايىندار» قاراسوزدەن مارجان شاشتى.

ايتىس جاناشىرى, وسى كيەلى ونەردىڭ ىستىق-سۋىعىنا توڭىپ, وتىنا ورتەنىپ جۇر­گەن كورنەكتى اقىن جۇرسىن ەرمان ايتىستىڭ شىمىلدىعىن اشىپ تۇرىپ: «بۇ­گىنگى الامانعا ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇك­پىرىنەن ون سەگىز اقىن كەلدى. بۇلاردىڭ قاي قاي­سىسى دا وسال ەمەس. بۇعان دەيىنگى رەس­پۋبليكانىڭ ار ايماعىندا وتكەن ايتىستا جەڭىمپاز اتانىپ, باس جۇلدە العان جۇيرىك­تەر. «تاۋەلسىزدىككە تارتۋ» دەگەن ايتىس – بىر جىلدىڭ قورىتىندىسى. كىل جۇيرىكتەر قاتىسىپ وتىر. ون سەگىز اقىننان وزىپ شىعىپ, جۇيرىك اتانعانى – «ايتىستىڭ اق­تانگەرى» اتاعىنا يە بولادى» دەدى.

«ەلباسى قازاقستان حالقى اسسامبلەيا­سىن­­دا سوز سويلەگەنىمدە مەنىڭ سوزىمدى بىر­­نەشە رەت بولدى. «ايتىستى بارىنشا قول­­داۋ كەرەك, جىل سوڭىنا قاراي نە ال­ما­تى, نە استانادا قورىتىندى ايتىس وت­­كىزىڭدەر!» دەپ تاپسىرما بەردى. «بو­لا­شاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» مەملەكەت باس­شىسىنىڭ ماقالاسىندا ايتىلاتىن «ۇلتتىق كود» دەگەن ۇعىمعا حالقىمىزدىڭ قايتالانباس كەرىم ونەرىنىڭ بىرى ايتىس تا جاتادى. سوندىقتان وسىناۋ كيەلى ونەردىڭ شىن جاناشىرلارى بىزدى اركەز قولداپ كەلەدى» دەدى جۇرسىن ەرمان.
شىنى كەرەك, ايتىستىڭ توڭىرەگىندە تۇيت­كىل اڭگىمەلەر دە كوپ. ايتىسكەرلەردى ەلدەن جىرىپ, بولىپ الىپ «جەكە ايتىس» جا­ساعىسى كەلەتىندەر دە توبە كورسەتىپ جا­تىر. وسىندايدا حالقىمىزدىڭ «بولىن­گەن­دى بورى جەيدى» دەگەن ناقىلى ەسكە تۇسە­دى. جۇرسىن ەرماننىڭ ايتىسقا سىڭىرگەن ەڭبەگىن ەل بىلەدى. «ايتىس-ايتىس» دەپ ساقال-شاشى اعارعان ادامدى وڭدى-سولدى تۇرتپەكتەي بەرۋ كىمگە كەرەك? قانشا ماڭدايى جارقىراپ تۇرعان پروديۋسەر شىق­سا دا, ايتىسكەرلەر جۇرسىندى ۇستاز سا­نايدى, حالىق تا جاقسى كورەدى. ناردىڭ وزىن بارىندا پايدالانباساق, وسى كۇنى­مىزگە دە زار بولىپ قالمايىق…
سونىمەن, ەكى كۇنگە سوزىلعان ايتىستا تاۋەل­سىزدىك ماداقتالدى. ەلدىك ۇعىمدار ەل الدىنا شىقتى. حالىقتىڭ قۇلاق قۇرى­شى قاندى.

بىرىنشى كۇن
ايتىستىڭ العاشقى كۇنى توعىز جۇپ ساح­ناعا شىقتى. الماتى جۇرتشىلىعى ايتىستى ساعىنىپ قالعان ەكەن, تۇننىڭ بىر ۋاعىنا دەيىن تاپجىلماي وتىردى. اي­تىسكەرلەر دە ەتى قىزىپ جۇرگەندەرى بىلى­نىپ, قامشى سالدىرمادى. تاۋەلسىزدىك تۋ­را­لى تولعاپ, جىر دوداسىنىڭ كورىگىن قىز­دىردى. العاشقى جۇپ بولىپ, قاراعان­دىلىق ماقسات احانوۆ پەن ارۋنا كەرىم­بەك سوز سايىسىنا تۇسسە, ەكىنشى بولىپ, ساح­ناعا قىزىلوردالىق سايىپقىران مۇح­تار نييازوۆ پەن اتىراۋدىڭ شالقارباي ىزباساروۆى سوز قاعىستىردى. رۇستەم قايىر­تاي مەن اسەم ەرەجەقىزىنىڭ جۇ­بى دا قىز بەن جىگىتتىڭ ەرەكشە ايتىسىن جا­سادى. حازىرەت بەردىحان مەن مارات اح­مەتوۆتىڭ, مەيىربەك سۇلتانحان مەن قا­ليجان بىلداشەۆتىڭ ايتىسى دا كورەرمەن كوڭى­لىنەن شىقتى. ورالدىق دۇلدۇل جان­سايا مۋسينا مەن قاراعاندىلىق تىلە­گەن ادىلوۆتىڭ ايتىسى كورەرمەندى ازىل-قال­جىڭعا ورادى. پاۆلودارلىق جۇيرىك اسپان­بەك شۇعاتاەۆ پەن اقتوبەلىك ەرشات قايبولدين دە بىر-بىرىنەن كەم تۇسپەدى. العاشقى كۇنى سۇبەلى ايتىس جاساعاندار قوستانايلىق ايبەك قاليەۆ پەن استانا­لىق ەركەبۇلان قاينازاروۆ بولدى. سە­رىكزات دۇيسەنعازى مەن يرانعايىپ كۇ­زەم­باەۆ تا جۇپتاسىپ وتىرىپ, جاقسى اي­تىستى. بىرىنشى كۇنگى ايتىستا ەستە قال­عان تىركەستەر:
ماقسات احانوۆ:
– بىرەۋلەر ارىن سات­تى توقتىعىنان,
بىرەۋلەر تىلىن ساتتى جوقتى­عى­نان.
ەرشات قايبولدين:
– قالاماقى – دە­گەنىڭ ادالاقى.
– تاڭىردەن باسقا ەشكىمگە,
بولما ەندى تاۋەلدى.
شالقارباي ىزباساروۆ:
– قازاقستان مەنسىز دە كۇنىن كورەر,
ال مەنىڭ وتانسىز كۇنىم قاراڭ!.
مۇحتار نييازوۆ:
– ىرىم-جىرىم اسابا العا شىعىپ,
عىلىم-بىلىم تاسادا قالىپ جاتىر…
ايتىسقا اقىندار وزىندىك ازىرلىكپەن كە­لەدى. الدىن الا دايىندالادى. الايدا «قىسىلعاننان قىز بولدىق» دەگەندەي, قينالعان كەزىندە بۇرىنعى ايتىستارىندا ايتقان سوزدى تىقپالاپ وتەتىندەر دە ۇشى­راستى. ادەمى تەڭەۋ, قيسىندى وي تاپپاي قينالىپ قالاتىندار دا كەزدەستى. الايدا نەگىزگى تاقىرىپ – تاۋەلسىزدىككە تارتۋ توڭى­رە­گىندە تىلىن تىستەپ وتىرىپ قالعان ەش­كىم جوق. بارى دە تاۋەلسىزدىكتى وز بىلگە­نىنشە جىرلادى.

ەكىنشى كۇن
قورىتىندى ايتىستىڭ ەكىنشى كۇنى ون اقىن فينالعا شىقتى. اقىنداردىڭ ال­عاشقى جۇبى – استانالىق مەيىربەك سۇل­تان­حان مەن پاۆلودارلىق اسپانبەك شۇعا­تاەۆتىڭ سوز سايىسىنان باستالدى. تىزگىندى قولعا العان مەيىربەك اقىن ا دەگەننەن:
– قازىنالى حالىقپەن بىز قاۋىشتىق,
شارشاماس تولاعايدى تولعاتۋدان,
تابانىمىز تيىپتى الماتىعا,
قاسيەتتى كازگۋ-دەي وردا تۇرعان.
بۇل جەردىڭ ساحناسىندا ايتىس بولسا,
ورازدار مىنبەي كەتكەن ۆولگا تۇرعان.
ىزى قالعان مەكەنسىڭ ىزگىلەردىڭ,
باعاسى ساف التىنداي وردا تۇرعان,
ارىستانى اتىلىپ اپانىندا,
جولبارىسى قاپىدا جولعا اتىلعان.
اقباستى قارت الاتاۋ امانبىسىڭ,
باسى باقىت, ەتەگى سورعا تۇنعان,
قازاققا بۇل قالانىڭ ورنى بولەك,
باعا جەتپەس بايلىقسىڭ, قولدا تۇرعان.
اق وتاۋ استاناعا كوشكەنىمەن,
الاتاۋ بولىنگەن جوق الماتىدان, – دەپ ازات­تىقتىڭ اق ورداسى اتانعان اسەم ال­ماتىعا جىردان شاشۋ شاشتى. «اسپان­بەك­تەي سويقانمەن جۇپتاپ بەرسە, شابى­تىم­نىڭ تۇلپارى تارتپاس ارتقا» دەپ, قار­­­سىلاسىنا ادەمى سوزىن ارناپ, جىر دوداسىن باستاپ بەر­دى. «تاتتى تۇستەر كورەتىن قازاقپىز عوي, ال­تىن توسەك ۇستىندە جاتپاساق تا», «شاڭ با­سىپ قالعان بولسا, كوكىرەگىڭ, سىرماقتاي بىر سىلكيىن جەرگە قاعىپ», «جۇز رەت جۇزۋ جايلى ەستىگەنمەن, بىر رەت كولگە تۇسىپ كور­گەن ارتىق» دەپ ارا-اراسىندا اسپان­بەك­تى سوزبەن قاعىتتى.
قازاقتىڭ بۇگىنگى جىراۋلار مادەنيەتىن قا­لىپتاستىرىپ جۇرگەن ارقالى اقىن اس­پان­بەك تە قارسىلاسىنان كەم سوققان جوق.
– اعايىن, اق باتاڭدى كوزدەدىم عوي,
بارلىعىن كورىپ وتىرعان كوزدەرىڭ عوي.
باۋىرىم, كول دەگەنىڭ ەشتەڭە ەمەس,
سەن بىزدەي تەڭىزدەرگە توزبەدىڭ عوي.
اسپانبەك قۇلا بارا جاتقان كەزدە,
ۇلىڭدى اسپانداتقان وزدەرىڭ عوي, – دەپ قار­سىلاسىن قاعىتا وتىرىپ, دودانى باس­تاپ كەپ جىبەردى.
استانالىق مەيىربەك تە, پاۆلودارلىق اسپان­بەك تە تالاي ايتىستا كوزگە تۇسىپ, تالاي جىر بايگەسىندە سۋىرىلىپ العا شىعىپ جۇرگەن تارلاندار. ەكى اقىن دا سوز سايى­سىندا وسالدىق تانىتقان جوق. «باق شا­با ما, باپ شابا ما?» دەمەكشى, بۇل جول­عى ايتىستا مەيىربەكتىڭ باسى ارتىق كورىن­دى. قازىلار دا مۇنى ادىل باعالاپ, اقىن­نىڭ باعاسىن جوعارى بەردى.
الامان دودانىڭ ەكىنشى جۇبى – استانالىق اسەم ەرەجەقىزى مەن قاراعان­دى­لىق تىلەگەن ادىلوۆتىڭ اراسىندا وتتى. قىز بەن جىگىتتىڭ ادەمى ايتىسىن جاساعانى­مەن, ەكى اقىن دا تاقىرىپتان اۋىتقىپ كەت­تى. ەكىنشى جۇپتىڭ سوز قاعىسى كورەر­مەن كوڭىلىنەن كوپ شىعا قويمادى. ناعىز اي­تىس ورالدىق جۇيرىك جان­سايا مۋسينا مەن استانالىق ەركەبۇلان قاي­نا­زاروۆتىڭ اراسىندا وربىدى. ەكى اقىن دا بۇعان دەيىن تالاي رەت ساحنادا كەز­دەسكەن. بۇل – ەكى قۇرداس­تىڭ التىن­شى رەت سوز سايىستىرۋى.
– قىلقىلداپ قىر سوڭىمنان قالمادىڭ-اۋ,
تۇلكىنى دە قۋمايدى قۇماي بۇلاي.
سەن ۇشىن ماقامدى دا وزگەرتەمىن,
اسپاپتان وبال بولدى, بۇراي-بۇراي, – دەپ ەركەبۇلان قارسىلاسىن قالجىڭمەن قا­عى­تىپ باستادى. ۇتىمدى سوز تابۋ ورال­دىق قىزدىڭ باستى تاپقىرلىعى ەكەنى بەلگىلى. تالاي جىر دوداسىندا ادەمى ازىلىمەن, وزگەشە قالجىڭىمەن كورەرمەنىن ەلتىپ اكە­تەتىن اقىن قىز بۇل جولى دا قارسى­لا­سىنا دەس بەرگەن جوق. «باتىر مانشۇكتىڭ سىڭلىسىنەن» سوز ارتىلعان با, قۇرداسىن وتكىر قالجىڭمەن تۇيرەپ وتتى. قىز بەن جىگىتكە تان ادەمى ازىلدەرمەن ورىلگەن جىر دوداسىنا حالىقتىڭ قۇرىشى قانىپ قالدى. اقىندار ەل مەن جەردىڭ ماسەلەسىن دە شەت قالدىرمادى. كوڭىلدەگى كوپ تۇيت­كىل­دىڭ تۇيىنىن تارقاتۋعا تىرىستى. «بىز قازاق ار-نامىستان جارالعانبىز», «قول­داعى بايلىعىمىز – تاۋەلسىزدىك» دەيدى ەكى اقىن. ەركەبۇلان اقىن:
– جارعىنىڭ بىرىنشىسى – جەردىڭ داۋى,
جەر دەگەن قازاق دەيتىن ەلدىڭ جانى.
شەكارانىڭ شەتىنە نايزا قاداپ,
شەيىت بوپ كەتكەن تالاي ەر ۇلدارى, – دەپ, جەر ماسەلەسىن تولعادى..
–جارعىنىڭ تاعى بىرى – شىندىق ەدى,
ماسەلەسى بارىندا ۇرلىق ەدى.
ەشكىمنىڭ الا جىبىن اتتاماعان,
قايران بىزدىڭ بابالار دۇلدۇل ەدى.
ۇرلىق قىلعان ادامدى ۇستاپ السا,
قولدانىلعان شاراسى سۇمدىق ەدى,
ال بۇگىندە سوز ەمەس ۇرلىق دەگەن,
ۇرلىعىن تۇندە جاساپ, كۇن بىلەدى.
بىر شەلەك كومىر العان ايەل كورسە,
حالىق جاۋىن كورگەندەي دۇرلىگەدى, – دەيدى.
– جارعىنىڭ تاعى بىرى – ۇلتتىڭ قامى,
ۇلتتىڭ قامى دەگەنىڭ – جۇرتتىڭ قامى.
ۇش جۇزىمىز ۇلت ۇشىن ۇيىسقاندا,
سەسكەنىپ قالا بەرەر, سىرتتىڭ جاۋى.
ال قازىر ۇلتىن ەمەس, قۇلقىندى ويلار,
كوبەيتىپ العاندايمىز كۇرت تۇلعانى.
تۋىستى دا, دوستى دا ساتا سالار,
مەيىرىم ازايعاسىن جۇرتتا بارى.
كورىنگەننىڭ اۋزىندا كەتىپ جاتىر,
وزىمىزگە بۇيىرماي ۇلتتىڭ نانى.
الاشتى العا سۇيرەپ, كوش باستاعان,
اليحانداي بولا الماس, جۇرتتىڭ بارى, – دەپ تولعادى. جەسىر مەن جەتىمنىڭ دە زارى ايتىلدى ايتىستا. جانسايا مۋسينا مەن ەركەبۇلان قاينازاروۆتىڭ كورەر­مەن­نىڭ ايىزىن قاندىرعان ايتىسىنا تانتى بول­ماعان جان قالمادى.
قورىتىندى ايتىستىڭ فينالىنا شىق­قان ايبەك قاليەۆ پەن رۇستەم قايىر­تايدىڭ دا جۇبى ەرەكشە ايتىس ۇلگى­سىن جاسادى. قاشاندا سابىرلى قالپىمەن كەستەلى سوز ورنەگىن قۇراتىن ايبەكتىڭ جىر ورامدارى, رۇستەمنىڭ تاپقىر تىركەستەرى كوپتىڭ كوڭىلىنە دوپ تۇسىپ جاتتى. «افريكا اي­بىندى بولعانىمەن, كۇلتەگىن, تونى­كوك­تەي تارلانى جوق», «ەۋروپا ەڭسەلى كورىنگەنمەن, شوبەرە سۇيىپ جاتقان شال­دارى جوق», «جاپوندار تىنىم تاپپاي, دا­مىل كورمەي, ايدىن كول, بىزدەگىدەي تاۋ­لارى جوق», «قىتايلار قارا ورمانداي كوپ بولعانمەن, بالاققا وراتىلعان بال­دارى جوق», «اسسالاۋماعالەيكۋم, قا­زاق­تارىم, بالا تۋما دەيتىن زاڭدارى جوق», «كوبىسى باسپاناسىز جۇرسە-داعى, كوبەيۋدەن باسقالاي ارمانى جوق», «ۇكىمەتتىڭ قيىنا سيىر باقساق, وزىڭدى جالاقىدان قاعا­تى­نى», «تاۋىققا تارىنى كوپ شاشاتىندار, ەسەسىن جۇمىرتقادان الاتىنى» دەپ تولعادى رۇستەم اقىن.
ايبەك قاليەۆ بولسا: «ۇستازدار ادام­زات­تىڭ قورى بولىپ تۇر, كوزى اشىق, بۇلار قاشان كەرەك ەدى. ۇستاز­دىڭ جاناي­قايىن ەستىمەي­تىن, بۇل ۇكىمەت نە دەگەن كەرەڭ ەدى», «ۇس­­تاز­دىڭ دا­رە­­جەسىن كوتەرمە­سەك, ەل جاع­دايى قالايشا وڭالادى, دارىگەر دە سونىڭ بەر جاق-ار جاعىندا, تيىن-تەبەن بولسا-داعى جالاقىسى, وزىنە قىزمەتتى كوپ الا­دى» دەپ, بۇگىنگى ۇستاز قاۋىمىنىڭ ستاتۋسى تو­مەندەپ كەتكەنى تۋرالى تەرەڭنەن وي قوز­عادى.
– اتىڭنان اينالايىن, ازاتتىعىم!
حالىققا ۇمىتتىرعان ازاپ-مۇڭىن,
اقىرزامان بولعانشا, امان ساقتا!
قازاقتىڭ ازاتتىعىن, عاجاپ كۇنىن! – دەپ جىرلادى ايبەك قاليەۆ.
قورىتىندى ايتىستىڭ سوڭعى شىمىل­دىعىن شىمكەنتتىك قاليجان بىلداشەۆ پەن اقتوبەلىك ەرشات قايبولدين جاپتى. ەكى اقىننىڭ شابىسى كوپشىلىك كۇتكەندەي بولمادى. تاقىرىپتان اۋىتقىپ كەتكەن اقىنداردى ادىلقازىلار القاسى توقتاتتى.

توقسان اۋىز سوز:
سونىمەن, ەكى كۇنگە سوزىلعان ايتىس تامام. «جۇزدەن جۇيرىكتەر» قاتىسقان جىر دوداسىندا الامانعا قاتىسقان ون سەگىز اقىن دا جۇلدەدەن كەندە قالمادى. بەلگىلى كاسىپكەر دۋلات تاستەكەەۆ دايىن­داعان ارنايى ستيپەندييا (1 800 000 تەڭگە) استانالىق اسەم ەرەجەقىزىنا بۇيىردى. «اسانالى اشىموۆ اتىنداعى قور» دايىن­داعان سىي الماتىلىق رۇستەم قايىرتايعا بەرىلدى. «تاۋەلسىزدىككە تارتۋ» ايتىسىندا سەگىز اقىن توپ جاردى. ۇشىنشى ورىندى ۇش اقىن: ەرشات قايبولدين, تىلەگەن ادىلوۆ, قاليجان بىلداشەۆ يەمدەندى. ەكىنشى ورىنعا ەكى بىردەي جۇيرىك: مەيىربەك سۇلتانحان مەن ەركەبۇلان قاينازاروۆ يە بولسا, بىرىنشى ورىندى ورالدىق اقىن جان­سايا مۋسينا قانجىعاسىنا بايلادى. قورى­تىندى اي­تىستىڭ باس بايگەسىن, ارى «اي­تىستىڭ اق­تاڭگەرى» اتاعىن قوستاناي­لىق دۇلدۇل اقىن ايبەك قاليەۆ جەڭىپ الدى.

ايبەك قاليەۆ:
– ايتىستىڭ اتانعاندا اقتاڭگەرى,
قابىرعالى قازاقتىڭ ماقتانبەلى,
اللام وزى جەتكىزدى دارەجەگە,
بىلمەيمىن باپتان با ەدى, باقتان با ەدى.
ەسەنقۇل, ەرىكپەنەن ازىمبەكتەي,
مارقۇمنىڭ جايلى بولسىن, جاتقان جەرى…
وت اۋىزدى ورازداي وعلانىمنىڭ,
ور بولىپ قالۋشى ەدى شاپقان جەرى.
مىنە, سولار ايتىستىڭ اقتانگەرى!
امانجول, مەلس, سەرىك, مۇحامەدجان,
ايتىستىڭ قازىنالى تاپقان كەنى!
بالعىنبەك, داۋلەتكەرەي, بەكارىستار,
ايتىستىڭ جۇلدە بەرمەس اقپان بەلى,
مىنە, سولار ايتىستىڭ اتقانگەرى!
مەن ۇشىن سىز كورسەتكەن ىقىلاستىڭ,
بولمايدى پاتشا وتىرعان تاقتان كەمى!
بىزدىڭ بايلام: 

ايتىس – جۇرسىن ەرمانعا عانا ەمەس, بارشا قازاققا كەرەك ونەر. ول – الىمساقتان كەلە جاتقان كيەلى ونەرىمىزدىڭ بىرى. قازاق داستۇرى مەن سالتىنان, ادەت-عۇرپىنان باس تارتا المايتىنى سەكىلدى, تول ونەرىنەن دە شەتتەپ قالا المايدى. ەندەشە, «ايتىس ونەرى – ونەردىڭ پاديشاسى. ايتىستا كەمشىلىكتى ايتادى, سىندى ايتادى. «سىن تۇزەلمەي, مىن تۇزەلمەيدى». دارىندى, تالانتتى ادامدار كونەدى. مىنىمىزدى بەتكە باسىپ, سىنايتىن ادامدار – ناعىز ايتىس اقىندارى. ايتىس بولعاننان كەيىن, ازىل-قالجىڭ, سىن بولۋى شارت. سوندىقتان بۇل ونەر – حالىقتىق ونەر». بۇل – قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى اسانالى اشىموۆتىڭ پىكىرى. حالىقتىق ونەر – قازاققا تۋا بىتكەن قاسيەت. حالىقتى قاسيەتىنەن ايىرۋعا بولمايدى. «ايتىستى كەلەشەكتە تەاتر ەتىپ اشۋ كەرەك» دەگەن اسانالى اشىموۆتىڭ سوزىنىڭ جانى بار.
قورىتىندى ايتىس جەكەلەگەن كاسىپكەرلەردىڭ دەمەۋشىلىگىمەن جۇزەگە استى. قۇسايىن وماروۆ سەكىلدى قالتالى ازاماتتار بار عوي قازاقتا, بىراق «اتىمتاي جومارتتىڭ» مارتتىگىن جاسايتىندار نەكەن-ساياق.
ايتىستى قولداۋ – حالىقتىق اسىل ونەردى قولداۋ. ەگەر وسىنداي ونەر جاپون حالقىندا بولسا, دۇنيەجۇزى اۋزىن اشىپ, كوزىن جۇمىپ تاڭداي قاعار ەدى. ال بىز…

گۇلزينا بەكتاس

باۋىرجان كاريپوۆ (فوتو)

بولىسۋ:

پىكىر جازۋ


*