اۆتوجولدار تاقتايداي تەگىس بولادى

1200
0
بولىسۋ:

«نۇرلى جول» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ نەگىزگى باعىتى – رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار اۆتوكولىك جولدارىن قايتا قالپىنا كەلتىرۋ مەن قۇرىلىسىن جۇرگىزۋ. ەلىمىزدىڭ جالپى پايدالانىمداعى جولدىڭ ۇزاقتىعى – 96,5 مىڭ شاقىرىم. ونىڭ 23,7 مىڭ شاقىرىمى رەسپۋبليكالىق جول جەلىسى بولسا, 72,8 مىڭ شاقىرىمى جەرگىلىكتى جول جەلىسى.

«جول قادىرىن جۇرگەن بىلەر» دەمەكشى, جولدىڭ تاقتايداي تەگىس بولۋى – اركىمنىڭ دىتتەگەن جەرىنە امان-ەسەن, قينالماي جەتۋىنىڭ باستى كەپىلى. بۇل رەتتە ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قازاقستان حال­قىنا ارناعان اربىر جولداۋىندا ينفرا­قۇرىلىم, اسىرەسە اۆتوجول جايىنا ۇنەمى نازار اۋدارىپ وتىرادى. جول سالاسىن با­قىلاۋدا ۇستاۋ كەيىنگى جىلدارى وڭ ناتي­جەسىن بەرە باستادى. تەك 2010 جىلدان بەرى رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار اۆتوكولىك جولىنىڭ 5 مىڭ شاقىرىمىنا قايتا قال­پىنا كەلتىرۋ جانە كۇردەلى جوندەۋ جۇ­مىستارى جۇرگىزىلدى. ناتيجەسىندە, بۇگىنگى تاڭدا رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار جول­داردىڭ 85 پايىزى, ال وبلىستىق جانە اۋداندىق جول جەلىسىنىڭ 65 پايىزى جاقسى جانە قاناعاتتانارلىق جاعدايدا.
تەك 2015-2016 جىلداردا «نۇرلى جول» باعدارلاماسى اياسىندا 1,3 مىڭ شاقىرىم اۆتوجول ى جانە ىى تەحنيكالىق سانات بويىنشا جوندەۋ جۇمىستارىنان وتكىزىلدى.
2015-2016 جىلدار ارالىعىندا اۆتو­جولدار جوباسىن ىسكە اسىرۋعا 616 ميل­ليارد تەڭگە بولىندى. ونىڭ 329 ميلليارد تەڭگەسى – ۇلتتىق قوردان. بارلىق قاراجات تولى­عىمەن يگەرىلدى. قۇرىلىس جانە قايتا قال­پىنا كەلتىرۋ جۇمىستارى 9 جوباعا بولىندى. اتاپ ايتار بولساق, باتىس ەۋروپا – باتىس قىتاي, ورتالىق – وڭتۇستىك, ورتالىق – شىعىس, بەينەۋ – اقتاۋ, الماتى – وس­كەمەن, استانا – پەتروپاۆل, جەزقازعان – پەتروپاۆل, اقتوبە – اتىراۋ جانە ورال – كامەنكا. قۇرىلىس-مون­تاج­داۋ جۇمىس­تارى 2 مىڭ شاقىرىمدى قام­تىدى. بۇگىندە باتىس ەۋروپا – باتىس قى­تاي حالىقارالىق كولىك دالىزى, استانا – تە­مىرتاۋ, الماتى – قاپشاعاي, قاپشاعاي – بالپىق بي, بەينەۋ – شەتپە جانە كوكشەتاۋ – پەتروپاۆل جول جەلىسى, سونداي-اق پاۆلودار قالاسىنداعى ەرتىس وزەنى ارقىلى وتەتىن ۇزىندىعى 12 شا­قىرىمدى قۇرايتىن ورتالىق ازيياداعى ەڭ ىرى كوپىر وتكەلى قۇرىلىسى اياقتالدى.
بيىل مەملەكەتتىك باعدارلامالار بويىن­­­شا ىسكە اساتىن جوبالاردى قارجى­لاندىرۋعا 356,2 ميلليارد تەڭگە بولىندى. ونىڭ 143,5 ميلليارد تەڭگەسى – ۇلتتىق قور ەسەبىنەن.
جالپى ۇزىندىعى 1,2 مىڭ شاقىرىمدىق ورتالىق – وڭتۇستىك, ورتالىق – شىعىس, بەينەۋ – اقتاۋ, اقتوبە – اتىراۋ, قاپشا­عاي – تالدىقورعان, استانا – پەتروپاۆل جا­نە ورال – كامەنكا جوباسىنداعى قۇرى­لىس جۇمىستارى جالعاستىرىلدى. العاشقى جار­تىجىلدىقتا جىلدىق جوسپارداعى قۇ­رىلىس-مونتاجداۋ جۇمىستارىنىڭ 32 پايىزى ورىندالعان. جىل قورىتىندىسى بويىنشا وسى جوبا شەڭبەرىندە 602 شاقى­رىمدى اياقتاۋ كوزدەلۋدە. ونىڭ ىشىندە بەي­نەۋ – اقتاۋ جانە الماتى – تالدىقورعان جولدارى تولىقتاي اياقتالادى.
بۇدان بولەك, بيىل ۇزىندىعى 2,5 مىڭ شا­قىرىمدى قۇرايتىن قاندىاعاش – ما­قات, جەتىباي – جاڭاوزەن, كۇرتى – بۋرىل­بايتال, تالدىقورعان – وسكەمەن, مەركە – بۋرىلبايتال, قالباتاۋ – مايقاپشاعاي, ۇشارال – دوستىق, بەينەۋ – اقجىگىت, تاس­كەسكەن – باقتى, وسينوۆسك اسۋى, شۋچە – زەرەندى سيياقتى جاڭا جوبالاردى ىسكە اسىرۋ دا جوسپارلانىپ وتىر.
سونداي-اق جىل سوڭىنا دەيىن جالپى ۇزىندىعى 0,7 مىڭ شاقىرىمدى قۇرايتىن اقتوبە – قاندىاعاش, اتىراۋ – استراحان, ۇزىناعاش – وتار, استانانىڭ وڭتۇستىك – باتىس اينالما جولى, قوستاناي – دەني­سوۆكا جولدارى جوباسىنىڭ كەلسىمشارتىن بەكىتۋ جانە دايىندىق جۇمىستارىن باستاۋ جوسپارلانۋدا.
تۇتاستاي العاندا قۇرىلىس جانە قال­پىنا كەلتىرۋ جۇمىستارى 4,4 مىڭ شا­قىرىمدى قۇراپ, وندا 89 مىڭ ادام جۇمىس ىستەيدى دەپ كۇتىلۋدە.
ەلىمىزدىڭ شىعىسىندا, قىتايمەن شەكارالاس جەردە ورنالاسقان «قورعاس – شىعىس قاقپاسى» اەا بازاسىندا 2015 جىلى «قۇرعاق پورت» جانە ونىڭ ينفرا­قۇرىلىمى قۇرىلىسى اياقتالدى. قۇرعاق پورت قۋاتتى كولىك-لوگيستيكا حابىن قۇرىپ, قىتايدان ەۋروپا مەن ورتالىق ازييا, تۇركييا جانە پارسى شىعاناعى ەلدەرىنە جۇك اعىنىن تيىمدى جەتكىزۋدى قامتاماسىز ەتەدى. «قۇرعاق پورتتىڭ» جالپى اۋماعى – 129 گەكتار. بۇگىندە «قورعاس – شىعىس قاقپاسى» اەا-دا 69 قاتىسۋشى تىركەلگەن جانە 200-گە جۋىق جۇمىس ورنى اشىلعان.
تەمىرجول سالاسى بويىنشا جوبانى جۇزەگە اسىرىپ, العا قويىلعان مىندەتتەردى ورىنداۋ ۇشىن الماتى – شۋ بولىگىندە ۇزىندىعى 112,37 شاقىرىمدىق جانە قۇنى 38,4 ميلليارد تەڭگەگە تەڭ ەكىنشى جولدىڭ قۇرىلىسى جۇرگىزىلەدى. سونداي-اق باع­دار­لاما شەڭبەرىندە قۇرىق پورتىنا جەتكىزەتىن تەمىرجول قۇرىلىسى اياقتالدى.
بيىل 31 مامىردا استانا قالاسىندا اۋەجايدىڭ جاڭا جولاۋشىلار تەرمينالى پايدالانۋعا بەرىلدى. جاڭا تەرمينالدىڭ اۋماعى – 47 مىڭ شارشى مەتر. وتكىزۋ قۋات­تىلىعى جىلىنا – 8,2 ميلليون جولاۋشى نەمەسە ساعاتىنا 2525 جولاۋشى. تەرمينال پايدالانۋعا بەرىلگەلى حالىقارالىق رەيستەر بويىنشا 19 شەتەلدىك اۋە­ تاسى­مالداۋشى كومپانييا جۇمىس ىستەپ كەلەدى. ولاردىڭ قاتارىندا LOT Polish Airlines, WizzAir, FinnAir, Air China, Lufthansa, Air Arabia, تاعى باسقا دا كوم­پانييالار بار.
EXPO – 2017 حالىقارالىق ماماندان­دى­رىلعان كورمەسىن وت­كىزۋ مەرزىمىندە بار­لىق شەتەلدىك اۋەتا­سى­مالداۋشى كومپانييا­لارعا وز قالاۋى بويىنشا اپتاسىنا 7 رەيس­كە دەيىن تاسى­مالداۋعا قۇقىق بەرىلدى.
جىل باسىنان بەرى شەتەلدىك جانە قا­زاقستاندىق اۋە كومپانييالارى 10 جاڭا حالىقارالىق اۋەباعىتىن اشتى. ولار – استانادان دەلي, ۆارشاۆا, حەلسينكي, بۋداپەشت, پەكين, ەرەۆان, كيەۆ, باتۋمي, مي­نەرالدى سۋ, سيانعا ارنالعان باعىتتار.

گۇلنار جۇمابايقىزى

بولىسۋ:

پىكىر جازۋ


*