جۇرگىزۋشى كۋالىگىن الۋ تالابى كۇشەيتىلەدى

2595
0
بولىسۋ:

قازاقستاندا اۆتومەكتەپتەردى اينالىپ وتىپ, جۇرگىزۋشى كۋالىگىن الۋعا تىيىم سالىنۋى مۇمكىن. ماجىلىستە وسىنى قاراستىراتىن, «جول جۇرىسى تۋرالى» زاڭعا وزگەرىستەر ەنگىزەتىن جاڭا زاڭ جوباسى بويىنشا جۇمىس توبىنىڭ وتىرىسى وتتى. بۇل جوبانى وتكەن شاقىرىلىمداعى پارلامەنت دەپۋتاتتارى ازىرلەپ كەتكەن ەكەن.

قازاقستاندىقتارعا وز بەتىن­شە كولىك ايداۋدى ۇيرەنىپ, جۇر­گىزۋشى كۋالىگىن الۋعا رۇقسات ەتەتىن نورما, «جول جۇرىسى تۋرالى» زاڭنىڭ 74-بابىنىڭ 1-تارماعىنا سايكەس, 2016 جىلعى 7 ماۋسىمنان باستاپ كۇشىنە ەندى. ول كەز كەلگەن ازاماتتىڭ ارنايى وقۋىن بىتىر­مەي, بۇكىل قازاقستان بويىنشا ورنالاسقان 11 ماماندان­دىرىل­عان حقكو-لاردىڭ بىرىندە ەمتي­حان تاپسىرۋ ارقىلى «تەمىر تۇل­پاردى» باسقارۋ قۇقىعىن يەلە­­نۋىنە جول اشتى. بۇل ۇشىن نەبارى ەكى ساعات قانا ۋاقىت كەتەدى ەكەن. وسىلايشا, دامىعان ەلدەر­دەگىدەي اۆتومەكتەپتەرگە بالاما قۇرىلعان.
بىلتىر تيىستى زاڭدى قۇپتاعا­نىمەن, ەندى دەپۋتاتتار مۇنىڭ تەرىس سالدارى بولۋى ىقتيمال­دى­لىعىنا الاڭداۋلى. سوندىقتان بىر توپ قالاۋلى «جول جۇرىسى تۋ­را­لى» قولدانىستاعى زاڭنىڭ اۆتو­مەكتەپتە وقىماي-اق جۇرگى­زۋشى كۋالىگىن الۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن نورماسىنىڭ كۇشىن جويۋ­دى ۇسىنۋدا. زاڭ جوباسى بويىن­شا جۇمىس توبىنىڭ جەتەكشىسى دەپۋتات قانات مۋسيننىڭ ايتۋىن­شا, بۇل نورما قوعامدا ارتۇرلى پىكىرتالاس تۋدىرعان.
– باق-تاعى جانە عالام­تور­داعى پىكىرلەردىڭ كوپشىلىگى جۇر­گىزۋشىلەردىڭ جەتكىلىكتى دارەجەدە دايارلانباۋى كەسىرىنەن اپاتتار سانىنىڭ ارتۋى ىقتيمالدىعىنا قازاقستاندىقتاردىڭ مازاسىز­دانا­تىنىن كورسەتتى. ونىڭ ۇستىنە اۆتوموبيليستەردىڭ كاسىبي بىر­لەستىگى دە قۋاتتى ۇن قاتتى. بىزدىڭ ويىمىزشا, جۇرگىزۋشى بولۋدان ۇمىتكەرلەردىڭ وز بەتىنشە دايار­لىق ساپاسى تومەن. ىىم دەرە­گىنشە, بىلتىرعى ماۋسىمنان بيىل­عى 1 قاڭتار ارالىعىندا وز بەتىنشە دايىندالعان 2,8 مىڭ ۇمىتكەردىڭ تەك 20%-ى عانا ەمتي­حانداردى تابىستى تاپسىرىپ, جۇرگىزۋشى كۋالىگىن الا الدى. جىل سايىن جۇرگىزۋشىلەر كۋرسىن بىتىرەتىن 500 مىڭعا جۋىق ادامنىڭ اراسىندا بۇل كورسەتكىش ەڭ كەمى 50%-دى قۇرايدى, – دەدى ق.مۋسين.
وسىنى العا تارتقان بىر توپ دەپۋتات «جول جۇرىسى تۋرالى» زاڭنىڭ 74-بابىنىڭ 1-تارماعىنا تۇزەتۋ ەنگىزىپ, اۆتومەكتەپتەردە وقۋدى «كولىكتى باسقارۋ قۇقىعىن يەلەنۋ بويىنشا ەمتيحانعا جى­بەرۋدىڭ مىندەتتى شارتى» رەتىندە بەكىتۋدى ۇسىنىپ وتىر.
ولاردىڭ تۇسىندىرۋىنشە, بۇل سونداي-اق جۇرگىزۋشىلەردى كولىكتى باسقارۋعا جىبەرۋدىڭ بىرىڭعاي تارتىبىن بەكىتۋ ۇشىن دە قاجەت. قالاۋلىلار بۇل تالاپ, سونداي-اق وسى سالاداعى سىبايلاس جەم­قورلىق فاكتورلارىن جويۋعا جانە جۇرگىزۋشىلەردى دايارلاۋ ساپاسىن ارتتىرۋعا ىقپال ەتەدى دەگەن سەنىمدە.
ەگەر اتالعان زاڭ جوباسىن ولاردىڭ وزگە ارىپتەستەرى قولداپ, پارلامەنت قابىلداسا, جۇرگىزۋشى بولۋدان ۇمىتتى قازاقستاندىق­تاردىڭ دەربەس دايىندالىپ, ەمتي­حان تاپسىرۋ تاجىريبەسى تاريح قويناۋىنا كەتەدى.
ىىم اكىمشىلىك پوليتسيياسى كو­ميتەتىنىڭ مەملەكەتتىك اۆتومو­بيل ينسپەكتسيياسى باسقار­ماسىنىڭ باستىعى مۇرات يمانباەۆتىڭ تۇسىندىرۋىنشە, بۇل تاجىريبە بويىنشا تەك «اا1» جانە «ۆۆ1» ساناتتاعى اۆتوكولىك قۇرالدارىن, ياعني, جەڭىل اۆتو­كولىكتەردى, موتوتسيكلدەردى, كۆادروتسيكلدەردى, تريتسيكلدەردى باسقارۋ قۇقىعىن الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. باسقا ماشينا جۇرگىزۋ­شىلەرىنىڭ «اۆتومەكتەپتەر بىتىرۋى شارت».
– زاڭ بويىنشا وز بەتىنشە دايار­لانۋ تەك اۆتوماتتاندى­رىل­عان اۆتودرومى بار ماماندان­دىرىلعان حقكو-لاردا جۇزەگە اسىرىلادى. بۇل رەتتە 2016 جىل قورىتىندىسىندا وز ومىرىندە بىرىنشى رەت جۇرگىزۋشى كۋالىگىن العانداردىڭ نەبارى 0,9%-ى عانا وسى مۇمكىندىكتى پايدالاندى. راس, بيىلعى قاڭتاردا بۇل سان سال وستى, 3,4%-عا جەتتى, – دەدى م.يمانباەۆ.
سونىمەن قاتار دەپۋتاتتار ايىپپۇلداردى تومەندەتۋ ماسە­لە­لەرىنە دە وسى زاڭ جوباسى اياسىندا مان بەرمەك.
بۇل جوبانى وتكەن شاقىرى­لىمداعى ماجىلىس 2015 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا بىرىنشى وقىلىم­دا قابىلداعان. قازىر ەكىنشى وقىلىمعا ازىرلەۋ جۇرۋدە.

ەلدوس سەنباي

بولىسۋ:

پىكىر جازۋ


*